«حاشیه»؛ روایتی از مافیای کودکان که نباید دیده میشد
به گزارش خبرنگار سرویس فرهنگی اجتماعی خبرگزاری رسا، وقتی میخواستم فیلم حاشیه را در جشنواره ببینم، طبق معمول سری به نقدهای مطرح در فضای رسانه زدم تا در انتخاب فیلم اشتباه نکنم. کسی از فیلم بد نگفته بود ولی تقریبا کسی درباره فیلم حرفی هم نزده بود؛ تنها یک معرفی شناسنامه ای و چند جمله درباره داستان فیلم. حقیقت این است که آنقدر فیلم «حاشیه» را به حاشیه رانده بودند که یقین کردم وقتم را باید برای دیدن فیلم دیگری بگذارم. اما بر حسب اتفاق و البته خوشبختانه این فیلم را دیدم.
همانجا بود که یقین کردم فیلم سینمایی حاشیه، از آن دست فیلمهایی است که از شدت خوبی و درستی، به عمد مورد بی مهری قرار گرفته است تا شاید کمتر دیده شود و میدان رقابت را برای مدعیان فیلمسازی سینمای ایران تنگ نکند. فیلمی که از نظر فنی و هنری یک سر و گردن از سینمای ایران بالاتر ایستاده بود، ولی ...
شاید چون فیلم دردهای جامعه را بدون سیاه نمایی و نا امید کردن مخاطب بیان می کند، به مذاق روشنفکر مآبهای سینمای ایران خوش نمیآید؛
شاید چون فیلم با همه غمی که در متن دارد، در پایان امید میدهد و زلف این امید را به ایمان و ارادهای برآمده از ایمان دینی گره میزند.
شاید چون فیلمساز آن یک فیلم اولی است که از قضا طلبه درس خوانده دانشگاه صدا و سیماست، نباید نامش سر زبانها بیفتد؛
و شاید چون نقش اول فیلم، یک روحانی با اخلاق و دوست داشتنی است نمیخواهند دیده شود؛
این همه «شایدها» را برای این گفتم که فیلم حاشیه به اذعان بسیاری از مخاطبان حرفهای سینما، فیلمی در سطح سینمای بین الملل بوده و از جنبه سینماتیک، یک فیلم کامل به حساب میآید.
از ویژگیهای برجسته این فیلم سینمایی، فیلمنامه آن است: فیلمنامهای با داستانی جذاب و نسبتاً واقعی، پر از تعلیق، با قابلیت همذات پنداری و باورپذیری بالا، دیالوگهای طبیعی و بدون اغراق.
از امتیازات بارز این فیلم در فیلمنامه، داستانی برگرفته از یک حقیقت اجتماعی و جهانی است که امروز همه جهان با آن درگیر است و مخاطب در هر کجای جهان، نشانههایی از این مسئله را میبیند: مافیای قاچاق کودکان.
اوج این مسئله و پیامدهای دردناک آن را نیز این روزها در اخبار مربوط به جزیره اپستین میبینیم و درباره آن بعدها بیشتر صحبت خواهم کرد. اما همین اندازه باید بگویم اگر استنلی کوبریک، کاگردان سینمای مستقل آمریکا، جانش را در افشای سینمایی محافل مخفی الیتها از دست داد، طبیعی است فیلم سینمایی حاشیه نیز برای حمله به امتداد این مافیای شیطانی در کف جامعه، با بایکوت خبری الیتهای سینمای ایران روبرو شود.
از دیگر ویژگیهای برجسته فیلم سینمایی حاشیه، اندازه بودن و به جا بودن همه عناصر هنری آن است. در این فیلم موسیقی با تمام قدرتی که دارد از بازیها و قصه جلو نمیزند، بازیگری با همه قوتش، از قاب داستان بیرون نمیزند، طراحی صحنه و لباس که به شدت طبیعی و باورپذیر است، خودش را در چشم تماشاگر فرو نمی کند و در کل همه عناصر در بهترین حالت خودشان، برای خلق یک درام جدی و نفسگیر در کنار هم قرار گرفتهاند تا مخاطب فقط فیلم را ببیند نه چیز دیگری.
و آخرین شاید: شاید منتقدینی که عادت کردهاند اغراقهای هنری را ببینند، نتوانستند مانند یک مخاطب حرفهای سینما، این همه شایستگی را ببینند و از بیان این همه هنرمندی عاجز ماندهاند.